اختلال یادگیری در کودکان و بزرگسالان چیست؟ + علائم و نحوه درمان

اختلال یادگیری چیست؟

اختلال یادگیری LD (Learning Disorder)  که به عنوان ناتوانی یادگیری نیز شناخته می ‌شود جزء اختلالات عصبی-رشدی است که در سن مدرسه شروع می ‌شود، اگرچه ممکن است تا بزرگسالی تشخیص داده نشود. افراد مبتلا با اختلال مداوم در حداقل یکی از سه زمینه اصلی خواندن، بیان نوشتاری و یا ریاضی مشخص می‌ شوند.

این اختلالات، رشد عملکرد شخصی، اجتماعی، تحصیلی و یا شغلی را مختل می‌ کنند و معمولا شامل مشکلاتی در کسب، حفظ یا کاربرد مهارت‌ های خاص یا مجموعه ‌ای از اطلاعات می ‌شوند. اختلال رشد یادگیری همچنین باعث مشکل در توجه، حافظه، ادراک، زبان، حل مسئله یا تعامل اجتماعی می شود. 

بر اساس گزارش مقاله وبسایت kickstarttherapy: 

Learning disabilities can make reading, writing, or math challenging for children. While there’s no cure, effective therapies provide the support kids need to build confidence, resilience, and skills to navigate life’s challenges.

ناتوانی ‌های یادگیری می ‌تواند خواندن، نوشتن یا ریاضی را برای کودکان چالش‌ برانگیز کند. اگرچه هیچ درمانی قطعی وجود ندارد، اما درمان ‌های موثر، حمایتی را که کودکان برای ایجاد اعتماد به نفس، تاب ‌آوری و مهارت‌های لازم برای گذر از چالش‌ های زندگی نیاز دارند، فراهم می ‌کنند.

اختلال یادگیری بیشتر در چه سنی بروز می کند؟

ناتوانی‌ های یادگیری در هر سنی حتی قبل از ورود به مدرسه ممکن است آشکار شود. اما اغلب در کودکان کلاس سوم یا بیشتر تشخیص داده می‌ شود. در حالیکه برای برخی دیگر ممکن است تا دوران راهنمایی نیز مشخص نشود. در کودکانی که سابقه خانوادگی مشکلات یادگیری دارند احتمال ابتلا بیشتر است.

شیوع اختلال یادگیری چقدر است؟

تخمین زده می ‌شود ۵ تا ۱۵ درصد از کودکان در سن مدرسه با ناتوانی یادگیری دست و پنجه نرم می‌ کنند. ۸۰ درصد از افراد مبتلا به اختلالات یادگیری در خواندن مشکل دارند که معمولا به عنوان نارساخوانی شناخته می ‌شود. همچنین برآورد می شود که یک سوم از افراد مبتلا به ناتوانی‌ های یادگیری، اختلال بیش فعالی-کمبود توجه (ADHD) نیز دارند.

علت بروز اختلال یادگیری

اختلال یادگیری ناشی از نحوه رشد مغز و مدیریت دانش است. این اختلال به دلیل تربیت بد یا عدم تلاش فرد برای یادگیری نیست بلکه نتیجه چندین عامل است که بر نحوه یادگیری افراد تأثیر می‌ گذارد. علل اصلی ناتوانی ‌های یادگیری در زیر فهرست شده‌ اند:

• دلایل ارثی

مواردی از ناتوانی ‌های یادگیری در خانواده‌ ها وجود دارد. به این معنی که اگر موردی از مشکل یادگیری در خانواده وجود داشته باشد، می ‌تواند موارد بیشتری از این دست در نسل‌ های آینده نیز وجود داشته باشد.

• تفاوت در ساختار مغز

وقتی مناطقی از مغز که مسئول تنظیم عاطفی، مدیریت رفتاری و پردازش حسی هستند بطور مناسب توسعه نیافته باشند موجب بروز اختلالات یادگیری خواهد شد. 

• عوامل مرتبط با دوران بارداری و زایمان

قرار گرفتن در معرض سموم در دوران بارداری، زایمان زودرس، وزن کم هنگام تولد یا کمبود اکسیژن در هنگام تولد ممکن است خطر ابتلا را افزایش دهد.

• عوامل محیطی

قرار گرفتن در معرض سموم مضر، فضای استرس ‌زای خانواده و تجربیات یادگیری کمتر در کودکی نیز میتواند منجر به اختلالات یادگیری شود.

• شرایط عصبی

مشکلات مربوط به شیمی مغز، مسیرهای عصبی یا سرعت پردازش ممکن است در وظایف یادگیری اختلال ایجاد کند.

• دلایل پزشکی

در برخی موارد کودک ممکن است با برخی اختلالات جسمی مانند عفونت گوش، مشکل چشم مواجه شده باشد که می ‌تواند عامل موثری در اختلالات یادگیری باشد.

شناخت این علل به مربیان و والدین کمک می کند که مداخلات به موقع را برنامه‌ ریزی کرده و محیطی حمایتی ایجاد کنند تا کودک راحت تر بتواند درس بخواند. 

علائم و نشانه های اختلال یادگیری

علائم اختلال یادگیری در کودکان مختلف، بسته به حوزه خاص چالش، متفاوت است. این علائم معمولاً در سال‌های اولیه مدرسه با سخت ‌تر شدن درس ها، ظاهر می ‌شوند. 

• چالش‌ های خواندن

مشکل در تشخیص حروف، اشتباه گرفتن کلمات مشابه، کندخوانی یا مشکل در درک متن نوشتاری

• مشکلات نوشتن

دست خط ناخوانا، جا دادن حروف در فضای محدود یا عدم توانایی در نوشتن افکار روی کاغذ

• چالش‌ های مرتبط با ریاضی

عدم توانایی درک مفاهیم مربوط به پول، زمان و نظم، انجام عملیات ریاضی پایه جمع و تفریق میتواند برای کودک مشکل ‌ساز باشد.

• مشکلات تعاملی

عدم توانایی درک دستورالعمل‌ ها، یادگیری کلمات جدید یا حتی بیان واضح ایده‌ های خود

• مشکلات مربوط به حفظ اطلاعات

عدم توانایی به خاطر سپردن اطلاعاتی که قبلا آموخته شده و استفاده از آن اطلاعات برای استفاده بیشتر، نگران کننده است.

• دامنه توجه

دامنه توجه کودک بسیار ضعیف است، به همین دلیل تمرکز بر روی یک کار و تکمیل آن برای او به یک مشکل تبدیل میشود.

• مشکلات حرکتی

کودک ممکن است مهارت ‌های هماهنگی ضعیفی داشته باشد. به خصوص هماهنگی چشم و دست، که برای مهارت‌ هایی مانند نوشتن، بستن بند کفش و انجام وظایف روزانه بسیار مهم است.

شناسایی این علائم در مراحل اولیه به معلمان و والدین کمک می ‌کند با مداخلات مناسب بر این چالش‌ ها غلبه کند و کودک راحت تر دوره آموزشی خود را طی کند. 

برای درمان اختلال یادگیری کودکان از کجا شروع کنم؟

همین حالا با ما تماس بگیرید و در محیطی امن و راحت مشکلات یادگیری فرزند خود را حل کنید.

کلینیک روانشناسی و روانپزشکی روا

تماس و رزرو نوبت

علائم و نشانه ‌های ناتوانی ‌های یادگیری در سن پیش ‌دبستانی

کودک در سن پیش ‌دبستانی با مهارت های مختلفی آشنا می شود که در صورت ابتلا به ناتوانی ‌های یادگیری به اشکال زیر مشاهده خواهد شد:

• مشکل در تلفظ کلمات
• مشکل در یافتن کلمه مناسب
• مشکل در قافیه‌ بندی
• مشکل در یادگیری الفبا، اعداد، رنگ‌ها، شکل‌ ها یا روزهای هفته
• مشکل در دنبال کردن دستورالعمل‌ ها یا یادگیری روال‌ ها
• مشکل در کنترل مداد شمعی، مداد و قیچی، یا رنگ ‌آمیزی درون خطوط
• مشکل در بستن دکمه ‌ها، زیپ‌ ها، دکمه‌های فشاری یا یادگیری بستن بند کفش

علائم و نشانه ‌های ناتوانی‌ های یادگیری در کودکان ۵ تا ۹ سال

• مشکل در یادگیری ارتباط بین حروف و صداها
• قادر به ترکیب صداها برای ساخت کلمات نیست
• هنگام خواندن کلمات را اشتباه تلفظ می ‌کند
• در یادگیری مهارت‌ های جدید کند است
• به طور مداوم کلمات را اشتباه می‌ نویسد و اشتباهات مکرر مرتکب می ‌شود
• مشکل در یادگیری مفاهیم ریاضی پایه
• مشکل در گفتن زمان و به خاطر سپردن توالی ‌ها

علائم و نشانه ‌های ناتوانی‌ های یادگیری در کودکان سنین ۱۰ تا ۱۳ سال

• مشکل در درک مطلب یا مهارت‌ های ریاضی
• مشکل در سوالات آزمون تشریحی و مشکلات کلمه ‌ای
• از خواندن و نوشتن متنفر است
• از خواندن با صدای بلند اجتناب می ‌کند
• دست‌خط ضعیف و بد
• مهارت ‌های سازماندهی ضعیف (اتاق خواب، تکالیف و میز تحریر نامرتب و نامنظم هستند)
• مشکل در دنبال کردن بحث ‌های کلاسی و بیان افکار با صدای بلند
• یک کلمه را در یک سند واحد بطور متفاوت هجی می ‌کند

انواع اختلالات یادگیری

اختلالات یادگیری بر اساس مباحث آموزشی مدرسه هستند که کودک همیشه با آنها مشکل دارد. این شرایط به ضریب هوشی مربوط نیست، بلکه به نحوه پردازش اطلاعات توسط مغز مربوط می ‌شود. انواع اصلی اختلالات یادگیری خاص عبارتند از:

• اختلال خواندن یا نارساخوانی

اختلال یادگیری مبتنی بر زبان، بر توانایی‌ های خواندن کودک، روان خواندن، تشخیص حروف و رمزگشایی صدای کلمه تاثیر می‌ گذارد.

• اختلال مهارت حرکتی/ دست خط

اختلالی که بر مهارت ‌های حرکتی کودک تاثیر میگذارد باعث چالش هایی مانند نحوه در دست گرفتن قلم برای نوشتن و مهارت‌ های نوشتاری میشود.

• اختلال ریاضی

کودک در درک مفهوم اعداد، ارزش آنها، قرار دادن آنها در یک توالی و حتی مفاهیم انتزاعی زمان و پول مشکل دارد.

• اختلال یادگیری غیرکلامی (NVLD)

این اختلال بر توانایی کودک در رمزگشایی از نشانه‌ های چهره و حالات دیگران تاثیر میگذارد و به همین دلیل تعامل با همسالان برایش مشکل ‌ساز می ‌شود.

هر نوع اختلال یادگیری خاص نیاز به روش ‌های آموزشی هدفمند، تمرین مداوم و حمایت دارد تا به کودکان در ایجاد اعتماد به نفس و پیشرفت تحصیلی کمک کند.

جدول انواع اختلالات یادگیری و مشکلات ناشی از آنها:

روش های تشخیص اختلال یادگیری

تشخیص اختلال یادگیری شامل یک فرآیند ساختار یافته است که به شناسایی دلیل مواجهه مداوم کودک با چالش ‌های مداوم در زمینه‌های خاص آموزشی کمک می ‌کند. تشخیص زودهنگام و صحیح، پشتیبانی به موقع و مداخله پیشرفت طولانی مدت را تضمین می‌ کند.  مراحل کلیدی در تشخیص این اختلال عبارتند از:

• شرح حال دقیق

اطلاعاتی در مورد نقاط عطف رشد کودک، عملکرد مدرسه، سابقه پزشکی و الگوهای رفتاری جمع‌ آوری میشود.

• مشاهده رفتار در محیط ‌های مختلف

رفتار کودک در خانه و مدرسه مشاهده و بررسی می‌ شود تا مشکلات تحصیلی، سطح توجه و تعاملات اجتماعی درک شود.

• آزمون‌ ها و تست های روتین

آزمون ‌ها و ارزیابی ‌های استاندارد منظم مربوط به خواندن، نوشتن، زبان، شناختی و ریاضی به شناسایی زمینه‌ های خاص اختلال در کودک کمک می ‌کند.

• ارزیابی مهارت‌ های تفکر انتقادی

ارزیابی بر اساس مهارت‌ های تفکر انتقادی کودک، از جمله مهارت ‌های شناختی و توانایی‌ های استدلال کودک، اندازه ‌گیری می ‌شود.

• پیشرفت تحصیلی

این آزمون بطور خاص برای درک اینکه آیا کودک مطابق با استانداردهای سطح تحصیلی خود پیشرفت می ‌کند یا خیر، طراحی شده است. بنابراین هرگونه شک و تردید در مورد سایر مسائل را از بین میبرید. 

• ارزیابی ویژه توسط متخصصان

متخصص ارزیابی مناسبی را برای ذکر تعریف دقیق اختلال یادگیری انجام می‌ دهد. او باید مطمئن شود که کودک از هیچ مشکل بینایی یا شنوایی دیگری که می ‌تواند پیشرفت تحصیلی تاثیر بگذارد، رنج نمیبرد.

یک روش تشخیصی سیستماتیک با کمک متخصصان مجرب کلینیک روا به کودک کمک می کند تا مفاهیم را به روشنی و با اطمینان درک کند. در نتیجه یادگیری او را به طرز چشمگیری افزایش می دهد.

کدام اختلالات روانی یادگیری را دشوارتر می کنند؟

مشکلات یادگیری در کودکان همیشه ناشی از ابتلا به اختلال ناتوانی یادگیری نیست. مواردی مانند اضطراب، افسردگی، وقایع استرس‌ زا، آسیب ‌های عاطفی و سایر شرایطی که بر تمرکز تأثیر می‌ گذارند به راحتی باعث مشکلات یادگیری می شوند. همچنین اختلال بیش ‌فعالی کمبود توجه (ADHD) و اوتیسم نیز یادگیری را در کودکان با چالش مواجه می کنند.

سطوح مختلف اختلال یادگیری از نظر شدت

علاوه بر مشخص کردن دامنه اختلال یادگیری، میزان شدت نیز باید در تشخیص اختلال یادگیری مشخص شود. سه سطح شدت در این اختلال وجود دارد:

• خفیف. برخی مشکلات در یادگیری یک یا دو موضوع تحصیلی وجود دارد اما با خدمات پشتیبانی مناسب قابل جبران خواهد بود. 
• متوسط. مشکلات قابل توجه در یادگیری، که نیاز به آموزش تخصصی دارد و برخی خدمات حمایتی ممکن است در مدرسه، محل کار یا خانه برای انجام دقیق و کارآمد فعالیت‌ ها مورد نیاز باشد.
• شدید. مشکلات شدید در یادگیری، که بر چندین حوزه تحصیلی تاثیر میگذارد و نیاز به آموزش تخصصی فشرده و مداوم برای بیشتر سال‌ های مدرسه دارد. حتی با وجود پشتیبانی کودک مبتلا به اختلال یادگیری شدید ممکن است نتواند وظایف تحصیلی را به خوبی انجام دهد.

بهترین روش‌ های درمانی برای ناتوانی‌ ها و مشکلات یادگیری چیست؟

هیچ درمان قطعی برای ناتوانی‌ های یادگیری وجود ندارد، اما با پشتیبانی مناسب، کودکان می ‌توانند استراتژی ‌های مقابله‌ ای را توسعه دهند، مهارت‌ های خود را تقویت کنند و توانایی خود را برای غلبه بر چالش ‌های تحصیلی و زندگی روزمره بهبود بخشند.

• گفتاردرمانی

گفتاردرمانی یکی از بهترین راه‌ ها برای کمک به کودکان دارای ناتوانی‌ های یادگیری است، به ویژه آنهایی که در خواندن، نوشتن یا درک مطالب مشکل دارند. کودکانی که دچار نارساخوانی یا اختلالات پردازش زبان هستند، اغلب در پردازش کلمات، خواندن روان یا بیان واضح افکار خود مشکل دارند. گفتاردرمانی به بهبود توانایی آنها در درک زبان، تلفظ کلمات و ایجاد مهارت های ارتباطی کمک میکند. 

• رویکرد اورتون-گیلینگهام

رویکرد اورتون-گیلینگهام یک روش تخصصی و مبتنی بر تحقیق است که برای کمک به کودکان مبتلا به نارساخوانی، یک ناتوانی یادگیری که خواندن و هجی کردن را دشوار می ‌کند، طراحی شده است. این روش خواندن را گام به گام با استفاده از تمام حواس آموزش می ‌دهد.

درمانگر ممکن است از کودک بخواهد هنگام تلفظ صدا، حروف را روی شن ردیابی کند. همچنین کلمات را به بخش‌ های کوچک ‌تر تقسیم می ‌کند تا خواندن آنها آسان‌ تر شود. این رویکرد از فعالیت‌ های سرگرم‌ کننده ‌ای مانند دست زدن برای هجاها استفاده می‌ کند تا به کودکان کمک کند کلمات را بهتر درک کنند. با گذشت زمان، کودکان در خواندن و هجی کردن بهتر می‌ شوند و از پیشرفت خود احساس غرور می کنند.

• ریاضی درمانی

ریاضی درمانی برای کودکانی که دچار اختلال در یادگیری و درک اعداد هستند موثر است. یک آسیب ‌شناس گفتار و زبان (SLP) نحوه شمارش، جمع و حل مسائل ریاضی را به کودکان آموزش می دهد. درمانگر ممکن است از بلوک ‌ها یا نقاشی ‌ها برای نشان دادن معنی اعداد استفاده کند، مانند استفاده از پنج بلوک برای نشان دادن عدد ۵.

آنها همچنین چیزهایی مانند گفتن زمان یا شمارش پول را تمرین می ‌کنند که کودکان  در زندگی واقعی از آنها استفاده می کنند. این درمان باعث می‌ شود ریاضی کمتر ترسناک باشد و بچه ها به آن علاقمند شوند. 

• کاردرمانی

کاردرمانی به کودکانی که به دلیل ناتوانی در یادگیری در انجام کارهای روزمره مشکل دارند، کمک میکند. کودکانی که چنین شرایطی دارند، به راحتی حواسشان پرت می ‌شود و در تمرکز مشکل دارند. مثلا ممکن است در نگه داشتن مداد مشکل داشته باشند. کاردرمانی به بهبود مهارت ‌های حرکتی ظریف و درشت، تمرکز و خودتنظیمی کمک می ‌کند تا فعالیت ‌های روزانه آسان‌ تر شود.

• درمان شناختی رفتاری (CBT)

درمان شناختی رفتاری یا CBT به کودکان کمک می ‌کند تا دیدگاه خود را در مورد یادگیری تغییر دهند. برخی از کودکان مبتلا به ناتوانی ‌های یادگیری احساس ترس می‌ کنند یا فکر می ‌کنند که نمی ‌توانند در مدرسه خوب عمل کنند. CBT به آنها می ‌آموزد که مثبت‌ تر فکر کنند تا یادگیری برای آنها ساده تر شود. 

• درمان مهارت‌های اجتماعی

این روش برای کودکانی مفید است که به دلیل ناتوانی یادگیری، دوست ‌یابی یا صحبت با دیگران برایشان دشوار است. کودکانی که چنین شرایطی دارند، به ویژه آنهایی که اختلالات پردازش زبان دارند، اغلب در بیان افکار یا درک مکالمات مشکل دارند، که می ‌تواند منجر به چالش هایی در محیط ‌های گروهی یا هنگام پیروی از دستورالعمل‌ های کلامی شود. درمان مهارت‌ های اجتماعی به آنها می ‌آموزد که چگونه مکالمات را شروع کنند، فعالانه گوش دهند و به طور مناسب پاسخ دهند. 

• درمان بینایی

درمان بینایی برای کودکانی که اختلال پردازش بصری دارند، مفید است. آنها ممکن است حروف را قاطی کنند یا کپی کردن از روی تخته برایشان دشوار باشد. این درمان به چشم و مغز آنها کمک می ‌کند تا با هم بهتر کار کنند. درمانگر از پازل، تمرینات چشمی یا بازی ‌ها برای کمک به آنها در دیدن اشکال و حروف استفاده می کند. این درمان به کودکان کمک می ‌کند تا بهتر بخوانند و بنویسند زیرا می ‌توانند چیزها را دقیق‌ تر ببینند. 

• موسیقی درمانی

موسیقی درمانی از آهنگ ‌ها و سازها برای کمک به کودکانی که دارای ناتوانی‌ های یادگیری هستند استفاده می ‌کند. این روش برای کودکانی که در صحبت کردن یا تمرکز مشکل دارند، عالی است.

درمانگر ممکن است طبل بنوازد و از کودک بخواهد ریتم آن را کپی کند، که به مهارت‌ های شنیداری کمک خواهد کرد. خواندن آهنگ ‌ها همچنین می ‌تواند به بچه‌ها کمک کند تا کلمات را به طور واضح تمرین کنند و چیزها را بهتر به خاطر بسپارند.

• بازی درمانی

بازی درمانی به کودکان اجازه می‌ دهد از طریق بازی ‌ها و اسباب‌ بازی‌ها یاد بگیرند. به عنوان مثال، کودکی که اختلال گفتار دارد ممکن است با عروسک‌ ها بازی کند و در طول بازی گفتن کلمات جدید را تمرین کند.

درمانگر آنها را تماشا کرده و به آنها کمک می‌ کند تا روی مهارت ‌هایی مانند صحبت کردن، به اشتراک گذاشتن یا حل مشکلات کار کنند. این روند به آنها کمک می ‌کند تا اعتماد به نفس پیدا کنند و چیزهای جدیدی مانند نحوه بیان کلمات یا دنبال کردن دستورالعمل‌ ها را یاد بگیرند.

داروی درمان اختلال یادگیری

داروی خاصی برای درمان اختلال یادگیری وجود ندارد اما پزشکان ممکن است به صورت مقطعی داروهای ضد افسردگی، ضد روانپریشی و بنزودیازپین‌ها را برای این بیماران تجویز کنند. 

درمان اختلالات یادگیری در دانش آموزان ابتدایی

هیچ روش درمانی واحدی برای اختلالات یادگیری معجزه نمی ‌کند، زیرا اثربخشی آن به نیازها و سن فرد بستگی دارد. ترکیبی از روش ‌های درمانی، مانند گفتار درمانی برای مشکلات زبانی یا کاردرمانی برای مهارت‌ های حرکتی، اغلب بهترین نتیجه را می‌دهد.

درمانگران رویکردهایی مانند شناختی-رفتاری یا بازی‌ درمانی را برای پشتیبانی از چالش‌ های خاص بکار میگیرند که پیشرفت شخصی و توسعه مهارت‌ ها را تضمین میکنند.

درمان اختلال یادگیری در بزرگسالان

برای درمان اختلال یادگیری در بزرگسالان بسته به شدت بیماری از روش هایی مانند مشاوره روان شناختی، آموزش های تخصصی و درمان با ابزارهای پیشرفته، تکنولوژی های کمکی، دارو درمانی و استراتژی های یادگیری استفاده میشود. 

روش های کلینیکال و حرفه ای درمان اختلال یادگیری

علاوه بر موارد ذکر شده درمان پیشرفته کلینیکی نیز می توانند به درمان اختلالات یادگیری کمک کنند. استفاده از روش های پیشرفته می تواند به کاهش چالش ها و توانمندی کودکان کمک کند.

• درمان با نوروفیدبک

این روش غیرتهاجمی با ارسال سیگنال هایی به مغز و نورون ها باعث تغییر الگوها و فعالیت های مغزی شده و مهارت های مختلف را بهبود می بخشد. 

• درمان با تکنیک rTMS

این تکنیک با استفاده از پالس های مغناطیسی ضعیفی که مغز را تحت تاثیر قرار می دهد به درمان اختلال یادگیری در کودکان و بزرگسالان کمک می کند. rTMS موجب تنظیم فعالیت نورون های مغزی و بهبود ارتباط شبکه های مغزی شده که در نهایت باعث بهبود تمرکز و حافظه می شود.

مرکز آر تی ام اس کلینیک روا در تهران با داشتن بهترین و دقیق ترین دستگاه در خدمت شماست.

• درمان با تحریک الکتریکی مغز

این تکنیک بخشی از مغز که مربوط به یادگیری و مهارت آموزی است را با امواج الکتریکی ضعیف تحت تاثیر قرار می دهد. درنتیجه باعث بهبود مهارت های گفتاری، تمرکز و سرعت پردازش می شود. در صورت تمایل به مشاوره و رزرو وقت برای دستگاه tDCS همین حالا به این صفحه مراجعه کنید.

• درمان با لورتا نوروفیدبک

این روش با هدف قرار دادن بخش های عمیق تر و دقیق تر مغز موجب تغییر شبکه های عصبی مربوط به یادگیری می شود.  لورتا نوروفیدبک می تواند مهارت آموزی و یادگیری را در افراد افزایش دهد.

اگر قصد دارید در شهر تهران از این دستگاه استفاده کنید، مرکز روا در خدمت شماست. جهت مشاوره و رزرو وقت لورتا نوروفیدبک به این صفحه مراجعه کنید.

• درمان با لیزر تراپی مغز

از این روش غیرتهاجمی برای بهبود حافظه و یادگیری استفاده می شود. انرژی لیزرتراپی سر به سلول های عصبی مغز رسیده و عملکرد نورون ها را بهبود میبخشد.

چگونه به فردی با ناتوانی یادگیری آموزش بدهیم؟

آموزش به فردی با ناتوانی یادگیری با درک این نکته آغاز می‌ شود که آموزش برای همه یکسان نیست. رویکردهایی وجود دارند که به شما کمک میکنند پشتیبانی خاص مانند آموزش متمایز و طراحی جهانی برای یادگیری (UDL) ارائه دهید. 

آموزش متمایز یک رویکرد پاسخگو است که در آن معلمان روش ‌ها و ارزیابی ‌های خود را برای برآوردن نیازهای فردی دانش ‌آموزان تنظیم می‌کنند. UDL یک چارچوب پیشگیرانه است که بر طراحی محیط ‌های یادگیری تمرکز دارد تا از ابتدا برای همه دانش ‌آموزان قابل دسترس و جذاب باشد.

علاوه بر این موفقیت‌ های کوچک را جشن بگیرید و با مربیان یا درمانگران برای رفع نیازهای خاص همکاری کنید. حمایت عاطفی و عملی مداوم به آنها کمک می ‌کند تا اعتماد به نفس پیدا کنند و به طور موثر از چالش‌ ها عبور کنند.

آیا پیشگیری از اختلالات یادگیری امکان پذیر است؟

اقدامات پیشگیرانه خاصی برای کاهش بروز اختلالات یادگیری وجود ندارد. با اینحال، تشخیص و مداخله زودهنگام می‌ تواند شدت مشکلات تحصیلی را کاهش داده و کیفیت زندگی کودکان مبتلا به اختلالات یادگیری را بهبود ببخشد.

چگونه بفهمیم کودکی دچار ناتوانی یادگیری است؟

در حالیکه فقط متخصصان به راحتی ناتوانی یادگیری را تشخیص می دهند، معلمان اغلب اولین کسانی هستند که متوجه علائم کلیدی می ‌شوند. آنها روزانه با دانش‌ آموزان سر و کار دارند و الگوهایی را می ‌بینند که ممکن است نشان دهد کودک به حمایت بیشتر نیاز دارد.  برخی از شاخص‌ ها عبارتند از:

• مشکلات تحصیلی مداوم با وجود تلاش
• چالش‌های ارتباطی، مانند مشکل در بیان افکار، درک گفتار یا پیروی از دستورالعمل ‌ها
• مشکل در سازماندهی و مدیریت زمان
• مشکلات عاطفی

وقتی معلمی علائم ناتوانی یادگیری را مشاهده می ‌کند، بسیار مهم است که این مشاهدات را با والدین یا سرپرستان در میان بگذارد و با کارکنان آموزش ویژه مدرسه مراحل بعدی تحصیل کودک مشورت کند.

تاثیرات عاطفی اختلال یادگیری چیست؟

تلاش برای انجام یا درک چیزی می ‌تواند ناامید کننده یا شرم ‌آور باشد. این مسئله به مرور زمان در مقایسه با همسالان منجر به مشکلات عزت نفس، خشم و سایر چالش‌ های سلامت روان برای برخی از دانش ‌آموزان مبتلا به اختلال یادگیری می شود.

تصور کنید که در مهارتی که همه دوستانتان به راحتی از پس آن برمی‌آیند، مشکل دارید بنابراین همواره نگران خجالت کشیدن خود در مقابل کلاس هستید یا در ابراز وجود مشکل خواهید داشت. اوضاع می ‌تواند برای کودکان فوق‌ العاده باهوش دو برابر ناامید کننده باشد.

معلمان باید به نشانه‌های اجتماعی-عاطفی مانند اعتماد به نفس پایین، ناامیدی یا پرخاشگری هنگام مواجهه با چالش‌ ها توجه کنند. وقتی کودک نمی ‌تواند یک کار را انجام دهد یا در تمرکز مشکل دارد و به راحتی حواسش پرت می شود نیاز به درمان دارد. اضطراب و افسردگی به ویژه در این دانش ‌آموزان شایع است و با خطر بیشتر سوء مصرف مواد در مراحل بعدی زندگی همراه خواهد بود.

عملکرد مغز در افراد مبتلا به اختلال یادگیری چگونه است؟

با مقایسه خطوط تلفن با وضعیت مغز در این اختلال می توان گفت سیم‌ کشی معیوب در مغز، خطوط ارتباطی عادی را مختل می‌ کند و پردازش آسان اطلاعات را دشوار می ‌سازد. اگر سرویس در منطقه خاصی از شهر قطع شده باشد، شرکت تلفن ممکن است با سیم‌ کشی مجدد اتصالات، مشکل را حل کند.

بطور مشابه، تحت شرایط یادگیری مناسب، مغز توانایی سازماندهی مجدد خود را با تشکیل اتصالات عصبی جدید خواهد داشت. این اتصالات جدید مهارت‌ هایی مانند خواندن و نوشتن را که با استفاده از اتصالات قدیمی دشوار بودند، را تسهیل کرده و مشکل برطرف خواهد شد. 

چرا شناسایی زودهنگام اختلال یادگیری مهم است؟

شناسایی و کمک به کودکان مبتلا به اختلال یادگیری فوق ‌العاده مهم است و نیاز به درک زیادی از سوی والدین دارد. هر سه طرف – والدین، پزشکان و معلمان – باید با یکدیگر همکاری و مشارکت داشته باشند. برای این کودکان باید یک برنامه یادگیری فردی با مطالب آموزشی خاص طراحی شود.

وقتی کودکان مبتلا به اختلالات یادگیری کمک و توجه مناسب دریافت می ‌کنند، احساس شادی بیشتری خواهند داشت که در نتیجه میل آنها را برای رفتن به مدرسه افزایش می ‌دهد. از همه مهمتر، این کودکان اعتماد به نفس و عزت نفس بالاتری در حین تحصیل خواهند داشت.

درمان های خانگی موثر برای کودکان مبتلا به اختلال یادگیری

والدین برای کمک به کودکان مبتلا به اختلال یادگیری می توانند فعالیت هایی را در خانه انجام دهند تا به رشد و توسعه مهارت های کودک کمک کند.

• درک وضعیت کودک

به یاد داشته باشید که کودک شما توانایی شنوایی، بینایی، ذهنی و نقاط قوت زیادی دارد. بنابراین روی نقاط قوت کودک تمرکز کنید، نه نقاط ضعف او. آنها را در فعالیت های خانوادگی مشارکت دهید تا شاد و فعال باشند و مهارت های مختلف را یاد بگیرند. 

• انتظارات خود را کمتر کنید

سعی کنید بیش از آنچه کودک قادر به انجام آن است از او انتظار نداشته باشید. ابتدا باید مهارت‌ های ساده به کودک آموزش داده شود. سپس میتوان کارهای پیچیده را گام به گام آموزش داد و به تدریج با پیشرفت کودک میزان کمک را کاهش داد.

• به تدریج به روند استقلال کودک کمک کنید

شما می دانید که بالا رفتن از پله‌ ها نیاز به مهارت ‌های بصری-حرکتی دارد. همچنین عبور از خیابان نیاز به بررسی بصری بسیار دقیق و تخمین زمان دارد. برخی از کودکان دارای ناتوانی‌ های یادگیری برای تسلط بر این مهارت به راهنمایی و آموزش دقیق نیاز دارند.

• نظم و انضباط مداوم را حفظ کنید

کودک ممکن است واژگان، دستورالعمل‌ های طولانی و جملات پیچیده‌ ای را که در خانه یا مدرسه استفاده می‌ شود، نفهمند. بنابراین توضیحات واضح و ساده را با مهربانی ارائه دهید و کنجکاوی فکری را در او پرورش دهید. سعی کنید کودکان را در مورد فرآیند یادگیری هیجان ‌زده کنید. والدین و معلمانی که خودشان از یادگیری لذت می‌ برند، می ‌توانند چنین نگرشی را به فرزندانشان منتقل کنند. 

• در طبقه ‌بندی اشیاء به کودک کمک کنید

بسیاری از کودکان بطور طبیعی گروه‌ هایی از اشیاء را کنار هم قرار می ‌دهند زیرا آنها رنگ یا شکل یکسانی دارند یا از نظر کاربردی مشابه هستند. اگر ماشین اسباب‌ بازی، فنجان و نعلبکی به آنها داده شود، متوجه شباهت‌ ها و تفاوت ‌ها می‌ شوند، که یک مهارت حیاتی برای یادگیری‌ است. با اینحال، برخی از کودکان در مفهوم ‌سازی مشکل دارند.

آنها متوجه شباهت‌ ها نمی‌ شوند یا مرتبط ‌ترین ویژگی ‌ها را درک نمی‌ کنند. والدین باید هنگام رفتن به فروشگاه‌های مواد غذایی، پارک ‌ها و سایر مکان‌ ها به فرآیند طبقه ‌بندی بر اساس شباهت آیتم ها به کودکان کمک کنند.

• سبک یادگیری فرزندتان را بشناسید

کودکان مبتلا به اختلال یادگیری ممکن است یادگیرنده شنیداری، دیداری یا حرکتی باشند که به ترتیب با گوش دادن، دیدن و خواندن یا توسط حرکت و لمس بهتر یاد میگیرند. با شناخت اینکه فرزند شما در کدام دسته قرار دارد می توانید یادگیری درس ها و تکالیف مدرسه را برای او تسهیل کنید. 

• سبک زندگی سالم داشته باشید

کودک مبتلا به اختلال یادگیری باید به اندازه کافی بخوابد، ورزش کند و رژیم غذایی سالمی داشته باشد تا بتواند به خوبی تمرکز کند و تکالیف خود را انجام دهد. علاوه بر این باید محیطی آرام، دوستانه و تشویق کننده برای او در خانه فراهم کنید تا بتواند احساسات خود را کنترل کند و از یادگیری ناامید نشود.

اختلالات یادگیری در بزرگسالان چه مشکلاتی ایجاد می کند؟

بسیاری از بزرگسالان در انواع مختلف مشاغل نیز ممکن است با مشکلاتی در خواندن، نوشتن، املا یا ریاضی دست و پنجه نرم کنند. برای افرادی که دارای اختلال یادگیری خاص هستند، این مشکلات را نمیتوان با توانایی ذهنی پایین، اختلال دیگر، کمبود آموزش یا اختلال بینایی یا شنوایی توضیح داد. هر فردی که اختلال یادگیری را تجربه می ‌کند، منحصر به فرد است و با درجات مختلفی از مشکل مواجه خواهد شد.

عواقب عدم درمان اختلال یادگیری چیست؟

نتایج برای افراد مبتلا به اختلالات یادگیری بسته به میزان مشکل و همچنین نحوه درمان آن متفاوت است. تحقیقات نشان می‌ دهد که در صورت عدم درمان، فرد مبتلا به اختلال یادگیری طیف وسیعی از پیامدهای منفی از جمله شکست تحصیلی، ایجاد رفتارهای مخرب در مدرسه، افزایش احتمال ترک تحصیل، بیکاری، مشکلات اجتماعی، عزت نفس پایین و افسردگی را تجربه خواهد کرد. در مقابل با کمک و حمایت مناسب بسیاری از افراد می‌ توانند بر مشکلات خود غلبه کنند و زندگی شاد و موفقی خواهند داشت. 

چشم‌انداز بلندمدت برای کودکان مبتلا به ناتوانی‌های یادگیری چیست؟

چشم‌انداز در این بیماری به عوامل زیادی بستگی دارد. در بیشتر موارد، اگر کودک از حمایت آموزشی و خانوادگی خوبی برخوردار باشد و بتوان او را به سمت مشاغل و فعالیت ‌هایی هدایت کرد که نقاط قوت او را می ‌طلبد، در بزرگسالی بسیار خوب عمل می‌ کند. نتایج بلندمدت نه تنها به پیشرفت تحصیلی، بلکه به ویژگی‌ های شخصی، بزرگسالان حامی و عوامل اجتماعی نیز بستگی دارد.

سوالات متداول

برخی سوالات مراجعین و بیماران در رابطه با اختلالات یادگیری عباتند از:

1. نام دیگر اختلال یادگیری چیست؟

اختلال یادگیری همچنین به عنوان ناتوانی یادگیری خاص (SLD) یا ناتوانی یادگیری شناخته می ‌شود.

2. آیا اختلال یادگیری یک بیماری روانی است؟

خیر، اختلال یادگیری یک بیماری روانی نیست اما افراد مبتلا ممکن است برخی از مشکلات سلامت روان را تجربه کنند.

3. مهمترین عامل اختلالات یادگیری چیست؟

این اختلالات عمدتا ناشی از ژنتیک و تفاوت در نحوه پردازش اطلاعات توسط مغز هستند.

4. شایع‌ ترین اختلال یادگیری تشخیص داده شده چیست؟

نارساخوانی (دیسلکسی) شایع ‌ترین اختلال یادگیری است که در بین کودکان تشخیص داده شده است.

5. شیوع اختلال یادگیری در پسران بیشتر است یا دختران؟

متخصصان روانشناسی معتقدند که اختلال یادگیری در پسران پنج برابر بیشتر است و آنها آسیب پذیرتر از دختران هستند.